Yat kaptanları ve ticari kaptanlar arasındaki farklar

Burada açıklamaya gayret edeceğimiz uzak yol kaptanları ile yat turizmi yapan ve ayrı dallarda yetişmiş kaptanlarımızı karşılaştırarak aralarında ki bariz farklılıkları göstermeye çalışacağız.
Her ikisinin de kaptan olarak adlandırılmalarına rağmen farklı meslek dalları olduğunu görecek ve bu sektörde kaptan olmanın çokta kolay olmadığını anlayacaksınız. Ülkemizde itibar görmeyen bir meslek dalı olarak bilinen yat kaptanlarının o bilgi birikimlerinin neden kullanılmadığını da.
Dünyanın dört bir yanına büyük gemilerimizi sevk ve idare eden Türk milletinin bayrağını dünyanın her yerine taşıyan, navigasyon bilgisi, gemi yönetimi, meteoroloji, okyanus bilimi, gemi stres hesapları, deniz hukuku, yük stabilizesi gibi konularda çok iyi yetişmiş navlun sahibi ve donatanın haklarını kollayan ve en emniyetli şartlarda bunları dünyanın çeşitli
bölgelerine taşıyan kaptanlarımız gururumuzdur ve açık deniz tecrübeleri Yat kaptanlarından farklıdır ve fazladır. Üniversite yada benzeri yüksek
okullardan mezun olmuşlar ve eğitim görmüşlerdir mesleklerinin en iyisi de olsalar yat kaptanlığı mesleğine yabancı olmaları doğaldır.
Evet bizim bahsettiğimiz kaptanlar açık deniz kaptanları değiller ve navlun konusundaki bilgilerden de yoksun olabilirler, bu onların işine yarayan bir konu olmaktan uzaktır. Ancak, yat kaptanları kendi alanlarında yetişmişlerdir ki buna biz hizmet sektörü diyoruz.
Bu kaptanlar kıyı seyrini çok iyi bilmek zorundadır. bildiğiniz gibi yat gezileri koylar körfezler sahil şeridindedir ve yat kaptanı da kıyı seyrini çok iyi bilmeli veya öğrenmelidir. bütün bu koyları dip yapısını ve rüzgarlara karşı korunaklılığını çok iyi bilmek zorundadır. ayrıca bu koyların hangi saatlerde müsait yada dolu olduğunu da bilmelidir. Öyle koylar vardır ki insanın adeta soluğunu keser güzeldir, sakindir, bakirdir, ama hangi koyun kızıl arı hangi koyun sivrisinek yaptığını da bilmezseniz burnunuzun ucunu kamaranızdan dışarı çıkaramazsınız attığınız demiri kaldırmak için bile çok gayret göstermeniz gerekebilir, bu yüzlerce koyun tanınması hangisinin yatıya hangisinin yüzmeye müsait olduğunu öğrenmek işte bizim tecrübeli dediğimiz kaptanlara münhasırdır. bu bilgi birikimi de uzak yol kaptanlarının karşılaştığı ve dolayısı ile bildiği şeyler değildir. Bunlar bir yat kaptanı için yıllar alabiliyor ki bu bilgilere sahip olmak için yapılan fedakarlıklar yat kaptanlarına miçoluktan başlıyor.
Manevra konusunda bu işi yapan kaptanların çok yetenekli ve becerileri dışarıdan da belli olacak kadar belirgin olmalı dar liman girişleri, koylar ve rıhtımlara yanaşırken demir atarken akıntı ve rüzgar hesabını doğru yapabilmelidir. Çünkü yatlar oldukça yüksektir ve rüzgar alacak geniş bordoları vardır. Kaptan yatın sevkini en üst düzeyde başarabilmeli ve bu kıymetli sanat eserlerinin çizilmemesine, kırılmamasına yada hemen yanımızdaki pahalı yatlara da zarar vermemesine dikkat etmelidir.
Ayrıca çok sınırlı sayıda olan personeli yüzünden makine ve diğer ekipmanları da anlamak veya denizde kalmayacak kadar anahtar tutmak zorundadır. seyrini doğru saatlerde yapmak zorundadır yatı devamlı seyre ve hizmete hazır tutmalı buna uygun personeli de yanında bulundurmalıdır, ayrıca iyi bir dalgıç olması tercih edilir ki çapası takıldığında kurtarabilsin. çapasını dip yapısını bildiği için takılmayacak yere atmalı tabii acil durumlar ve başkasının çapasını kendi çapası üstüne atılması istisna.
Misafirlerinin ihtiyacına göre neyi, nerde, nasıl bulacağını bilmeli, bölgeyi iyi tanımalı ve misafirler dışarı gitmek istediklerinde onları doğru ve güvenilir yerlere yönlendirebilmelidir. bilgi ve yeteneklerinden dolayı güvenilir olmalı ki idare konusunda zorluk çekmemelidir.
Tabii bunların yanı sıra en önemlilerinden sayılan, bölgesel rüzgarları çok iyi bilmeli ki denizci olmayan misafirleri rahatsız etmeden seyir yapmalıdır. bütün bunlar sanıldığı gibi kısa zamanda öğrenecek şeyler değildir bu nedenle her koy ve yatı yeri için ayrı ayrı tecrübelere sahip olmak ve öğrenmek de uzun zaman alır. Görüldüğü gibi yat kaptanlarının uzak yol kaptanlarından farklı tarafları vardır ve her isteyen meslek erbabının yapabileceği kadar kolay ve üstesinden gelinecek kadar sıradan değildir. bu tür işler ticari gemilerde çalışanlar için çok yabancıdır. aynı meslek dalı gibi görünmesine rağmen, navigasyon dışında tamamen farklı dallardır.
Ancak bu anlattıklarımızdan anlaşılması gereken gemilerde çalışan ve bahriyeden ayrılmış yada emekli olmuş kaptanlarımıza yat kaptanı olamazsınız demek değil ve haddimize de düşmez bu yüzden anlattıklarımız örnek olsun bu mesleği yeni bir branş olarak bilsinler ve küçümsemesinler diye dilimizin döndüğünce anlatmaya çalışıyoruz.

Bu yolu seçen okullu kaptanlarımızın yatçılığı meslek olarak kabul ederek ciddi anlamda kendilerini yetiştirmiş olmaları ile bariz bir farklığında oluştuğunu gözlemlediğimizi de belirtmek isteriz.
Dokunmadan geçemeyeceğimiz bir diğer konuda alaylı ve okullu arasındaki tatlı çekişmedir bu çekişmenin uygun platform ve sohbetlerle Türk denizciliğine katkısının olmasını dileriz.
Okul, Denizci olmak için her şeyi öğreten yer değildir öğretici olan Denizdir orada karşılaştıklarınız ve tecrübelerinizdir ve tecrübenin okulu yoktur bu meslekte öğrenmek sadece dinleyerek olmaz deneyerek olur okul ancak iyi bir tamamlayıcıdır ve her türlü bilimi de kolay anlaşılır yapar. Tavsiyemiz okullu olsun alaylı olsun bu sektörde çalışan en sıradan birimlerin bile küçük sırlarını paylaşmak için onlara yakın olmak ve öğrenmek azmi ile sormaktır bunu denizciler anlar.
Bulunduğu durumu hazmedemeyip burunlarını yukarıda tutanların ayak uçlarını göremediklerini ve tenezzül etmedikleri bilgilere de denizde çok fazla ihtiyaç duyduklarını gördük.
Yat kaptanı olacak kaptan arkadaşlarımıza tavsiyemiz bu sektörü erken seçmeleri ve yazdıklarımızı dikkate alarak kendilerini bu yönde geliştirmelerini salık veririz. bunun en kolay yolu da bilgi değişimidir umudumuz çekişen değil ama paylaşan Türk denizcileridir. unutulmamalıdır ki ne kadar bildiğimiz değil ne kadar öğrettiğimiz önemlidir
Zaman içinde gördüğümüz kadarı ile her türlü şartlara tahammül eden bilgili, cesur ve dirayetli kaptanlarımızın dünya yat pazarında en önlerde olabilme şansı vardır bilgisi ve ülkesindeki avantajları ile yıllık yat bakım masraflarını diğer ülke kaptanlarına göre en uygun çizgide tutabilecekler ve Türk yat kaptanlarını layık oldukları yere taşıyabileceklerdir .